DSO - dźwiękowe systemy ostrzegawcze.

 Zdjęcie przedstawiające dwa czerwone głośniki syren alarmowych. Pierwsza syrena jest po prawej stronie, dalej, bardziej w tle po lewej stronie znajduje się druga syrena.

Dźwiękowy system ostrzegawczy (DSO) według Rozporządzenia MSWiA, Dz. U. Nr 109 z 2010 r. poz. 719 musi umożliwiać rozgłaszanie sygnałów ostrzegawczych komunikatów głosowych dla potrzeb bezpieczeństwa osób przebywających w obiekcie, które są nadawane automatycznie po otrzymaniu sygnału z systemu sygnalizacji pożarowej, a także przez operatora.

Projektowanie systemów DSO – wytyczne

Projektanci przy doborze odpowiedniego sytemu kierują się wytycznymi zawartymi w Standardzie PD CEN/TS 54-32:2015 Systemy wykrywania i alarmowania przeciwpożarowego - Planowanie, projektowanie, instalacja, uruchomienie i konserwacja dźwiękowych( głosowych) systemów ostrzegawczych. Przy czym należy pamiętać że standard nie dotyczy systemów dźwiękowych wykorzystujących dzwonki lub sygnalizatory akustyczne. Podstawowymi czynnikami mającymi wpływ na jakość systemów DSO mają właściwości wnętrza, rodzaj zastosowanych głośników ( właściwości kierunkowe, efektywność) oraz właściwe ustawienie głośników. Pod uwagę należy brać również  szereg wymagań nienormlanych jak na przykład  dla pokoju centrum alarmowego: wydzielenie strefy pożarowej, odpowiedzi dostęp do pomieszczenia dla kierującego akcją ratowniczą oraz warunki klimatyczne i elektryczne panujące w pomieszczeniu takie jak: temperatura, wilgotność, uziemienie urządzeń, systemy zewnętrznego zasilania, instalacja oświetlenia awaryjnego. W celu upewnienia się czy system został prawidłowo zaprojektowany projektant powinien odpowiedzieć sobie na pytania jak wyglądają czynności odbiorowe systemów wykonywane przez  Państwową Straż Pożarną? W szczególności jakich dokumentów będą wymagać strażacy oraz spełniania jakich parametrów będą oczekiwać od systemu.

Czynności obejmują przede wszystkim: Sprawdzenie, czy system wykonano na podstawie uzgodnionej dokumentacji projektowej, oraz w zakresie zgodności z tą dokumentacją,

 

Prawidłowość działania potwierdza się poprzez przedstawienie protokołów:

 z pomiarów rezystancji kabli linii głośników akustycznych, protokołu z pomiarów zrozumiałości mowy), oraz słyszalności sygnałów ostrzegawczych w całym obszarze pokrycia. Należy przy tym uwzględnić to że pomiary powinny być wykonywane na całej powierzchni pomieszczenia, a nie tylko w części objętej obszarem pokrycia głośników. Pomiary zrozumiałości można wykonywać jedynie w pomieszczeniu całkowicie wykończonym, w którym nie przewiduje się już zmian w zakresie aranżacji czy wyposażenia (tło).

 

Weryfikacja dokumentacji i prawidłowości funkcjonowania systemu DSO

Kolejnym krokiem powinno być sprawdzenie dokumentacji wymaganej w pomieszczeniu centrum alarmowego (instrukcja użytkowania systemu, dziennik operacyjny, itp.), sprawdzenie świadectw dopuszczenia na zastosowaną konfigurację systemu (wydanych wyłącznie przez CNBOP-PIB) . Prawidłowej lokalizacji centrali  itd.  Sprawdzenie prawidłowości funkcjonowania systemu DSO  powinny obejmować w szczególności weryfikację: czy w momencie przyjęcia alarmu system DSO przerywa realizację

wszystkich innych poza ostrzeganiem; czy od zaistnienia stanu zagrożenia - system jest zdolny do rozgłoszenia sygnału ostrzegawczego, nadawanego automatycznie lub przez operatora, w ciągu maksymalnie 3 sekund?; czy system umożliwia  nadawanie sygnałów ostrzegawczych i komunikatów słownych do jednego lub kilku obszarów jednocześnie, zgodnie z przyjętym scenariuszem; czy po włączeniu podstawowego lub awaryjnego źródła zasilania systemu umożliwia on rozgłaszanie  komunikatów w ciągu maksymalnie 10 sekund; czy uszkodzenie (przerwa lub zwarcie ) w jednej linii głośnikowej nie wpływa na prawidłowość pracy innych linii głośnikowych)? czy operator systemu jest w stanie stwierdzić, na podstawie wskazań centrali DSO, prawidłowość działania lub niedziałania systemu DSO? czy uszkodzenia występujące w DSO są przekazywane do CSP za pośrednictwem nadzorowanego przez CSP połączenia?

 

Przy czynnościach odbiorowych sprawdzeniu podlega również odpowiedniość iadekwatność tekstów komunikatów, (wg PN-EN 50849:2017-04 ) sprawdzane jest również czy odpowiednia treść komunikatu jest emitowana do właściwej strefy rozgłaszania (nagłośnienia).